नागपूर महानगरपालिकेचा प्रभाग क्रमांक ४ हा ‘स्मार्ट सिटी’ प्रकल्पाचा मुख्य भाग असूनही आजही विकासाच्या प्रतीक्षेत आहे. २०१७ च्या निवडणुकीत या प्रभागावर भारतीय जनता पक्षाचे निर्विवाद वर्चस्व राहिले असले तरी, यंदा मात्र स्मार्ट सिटीतील त्रुटी आणि प्रलंबित समस्यांमुळे राजकीय समीकरणे बदलण्याची चिन्हे आहेत. भाजप आणि काँग्रेसमध्ये थेट लढत असली तरी बसपा आणि दोन्ही शिवसेनेचे आव्हान दुर्लक्षित करून चालणार नाही.
१. दोन विधानसभा मतदारसंघांत विभागलेला प्रभाग
प्रभाग ४ चे सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे याचा भौगोलिक विस्तार. या प्रभागाचा काही भाग ‘नासुप्र’च्या (NIT) अखत्यारीत येतो, तर राजकीयदृष्ट्या हा प्रभाग उत्तर आणि पूर्व नागपूर अशा दोन विधानसभा मतदारसंघांत विभागला गेला आहे. यामुळे येथील राजकीय परिस्थिती अत्यंत गुंतागुंतीची आणि आव्हानात्मक बनली आहे.
२. प्रभागातील मुख्य समस्या: स्वप्न स्मार्ट, वास्तव खडतर
‘पॉलिटिकल वझीर’च्या ग्राऊंड सर्व्हेनुसार, नागरिकांमध्ये खालील मुद्द्यांवरून मोठी नाराजी आहे:
अधुरा स्मार्ट सिटी प्रकल्प: स्मार्ट सिटीचे काम रखडल्याने नागरिक त्रस्त आहेत. रस्त्यांसाठी जमिनी देऊनही अनेक बाधितांना अद्याप मोबदला मिळालेला नाही.
पाणी आणि आरोग्याचा प्रश्न: वांजरा परिसरात आजही टँकरने पाणीपुरवठा होतो. नळाद्वारे पाणी देण्याची घोषणा केवळ कागदावरच राहिली आहे.
अधुरा स्मार्ट सिटी प्रकल्प: स्मार्ट सिटीचे काम रखडल्याने नागरिक त्रस्त आहेत. रस्त्यांसाठी जमिनी देऊनही अनेक बाधितांना अद्याप मोबदला मिळालेला नाही.
पाणी आणि आरोग्याचा प्रश्न: वांजरा परिसरात आजही टँकरने पाणीपुरवठा होतो. नळाद्वारे पाणी देण्याची घोषणा केवळ कागदावरच राहिली आहे.
नाल्यांची समस्या: कळमना मार्केट आणि लक्ष्मीनगर भागातील नाल्यांना संरक्षण भिंत नसल्यामुळे पावसाळ्यात पाणी वस्त्यांमध्ये शिरते.
३. आखाडा महापालिकेचा: प्रमुख दावेदार
या प्रभागात छत्तीसगडी समाज आणि कामगार वर्गाची संख्या मोठी आहे. २०१७ मध्ये भाजपने या प्रभागातील चारही जागा जिंकल्या होत्या.
प्रमुख इच्छुक उमेदवार:
भारतीय जनता पक्ष : माजी नगरसेवक निरंजना पाटील, शेषराव गोतमारे, मनीषा अतकरे आणि राजकुमार साहू पुन्हा मैदानात आहेत. सोबतच वसंत पटले, अरुण हारोडे, मोहन ठाकरे, रामदास साहू, सुबोध मानवटकर, प्रवीण बावनकुळे आणि सचिन खोब्रागडे यांची नावे चर्चेत आहेत.
भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस: कुमारेश अवचट, सत्यशीला काळे, अंजली सामतकर, अनिल पांडे, कल्पना गोस्वामी, विपुल महल्ले, बाबूलाल शाहू, पप्पू यादव आणि चारुलता भट हे पक्षाकडून तिकीट मिळवण्यासाठी प्रयत्नशील आहेत.
इतर पक्ष: शिंदे सेनेकडून बंडू तलवेकर, विवेक वर्मा, अनिल शाहू, आशा माहुरी यांची नावे चर्चेत आहेत. बसपा आणि उद्धव सेनेचे उमेदवारही येथे मोठी भूमिका बजावू शकतात.
४. राजकीय वझीरचा कानमंत्र
प्रभाग ४ मध्ये यावेळी ‘विकास’ हाच केंद्रबिंदू असेल. गेल्या वेळी भाजपने काँग्रेसच्या तुलनेत दुप्पट मते घेतली होती. मात्र, यावेळी स्मार्ट सिटी प्रकल्पातील विस्थापित नागरिक आणि कळमना मार्केटमधील व्यापारी कोणाच्या बाजूने उभे राहतात, यावर विजयाचे गणित अवलंबून असेल.
निष्कर्ष:
प्रभाग ४ ची जनता आता केवळ ‘स्मार्ट सिटी’च्या नावावर भुलणार नाही. रखडलेले रस्ते, पिण्याचे पाणी आणि नाल्यांचे प्रश्न सोडवणाऱ्या खऱ्या ‘वझीर’लाच या निवडणुकीत मतदारांचा कौल मिळेल.
