नागपूर महानगरपालिकेच्या राजकारणात प्रभाग १३ हा सध्या चर्चेचा केंद्रबिंदू ठरला आहे. या प्रभागात केवळ दोन उमेदवार नाही, तर नागपूरमधील दोन दिग्गज राजकीय घराण्यांची प्रतिष्ठा पणाला लागली आहे. हा प्रभाग यावेळी कोणा एका पक्षाचा बालेकिल्ला उरणार नाही, तर तो रणनीतीचा खेळ ठरेल.
१. ‘हाय-व्होल्टेज’ राजकीय लढाई
या प्रभागाचे मुख्य आकर्षण म्हणजे दोन आमदारांच्या कुटुंबीयांमध्ये होणारी संभाव्य टक्कर
फुके घराणे: भाजपचे आमदार परिणय फुके यांच्या पत्नी, माजी नगरसेविका डॉ. परिणिता फुके यांची या प्रभागावर मोठी पकड आहे. त्यांनी गेल्या वेळी विक्रमी मतांनी विजय मिळवला होता.
ठाकरे घराणे: काँग्रेसचे शहराध्यक्ष व आमदार विकास ठाकरे यांचे पुत्र केतन ठाकरे रिंगणात उतरण्याची दाट शक्यता आहे. त्यांच्या सक्रियतेमुळे ही लढत ऐतिहासिक होणार आहे.
नवे वारे: राष्ट्रवादी काँग्रेसचे (शरद पवार गट) माजी आमदार प्रकाश गजभिये यांचे पुत्र प्रजासत्ताक गजभिये देखील मैदानात उतरण्याच्या तयारीत असल्याने येथे तिरंगी लढतीचे संकेत मिळत आहेत.
२. प्रभागातील प्रमुख वस्त्या:
प्रभाग १३ मध्ये भौगोलिक विविधता मोठी आहे, ज्यामुळे प्रचार करताना उमेदवारांची दमछाक होणार आहे.
महत्त्वाचे भाग: भिवसनखोरी, वायू सेना परिसर, हजारी पहाड वस्ती, मलबार कॉलोनी, नवीन फुटाळा, एलआयटी परिसर, हिंदुस्थान कॉलोनी, रामनगर,पांढराबोडी, संजयनगर, हिलटॉप, अंबाद्वारी, वर्मा ले-आऊट, गांधीनगर, कॉर्पोरेशन कॉलनी, डागा ले-आऊट, अंबाझरी ले-आऊट, अभ्यंकरनगर, माधवनगर, व्हीएनआयटी परिसर, कमलानगर, महादेवनगर, काचीमेट, अंबाझरी उद्यान, अंबाझरी तलाव, फुटाळा तलाव, बॉटनिकल गार्डन
३. ग्राऊंड रिअॅलिटी:
जनतेचे प्रश्न आणि संतापविकासाच्या दाव्यांच्या पलीकडे या प्रभागात नागरिक अनेक मूलभूत समस्यांशी झुंजत आहेत.
पाणी आणि स्वच्छता: उंचावरील भागात पाणीपुरवठा अपुरा आहे. पांढराबोडी आणि संजय नगर भागात कचऱ्याचे ढीग साचलेले असून चेंबर्सची झाकणे फुटलेली आहेत.
आरोग्य आणि शिक्षण: पांढराबोडी परिसरात प्राथमिक आरोग्य सुविधेचा अभाव आहे, तर स्थानिक शाळांच्या दुरुस्तीची गरज आहे.
मालकी हक्क: अनेक वस्तूंमधील रहिवाशांना अद्याप मालकी हक्काचे पट्टे मिळालेले नाहीत, जो निवडणुकीत निर्णायक मुद्दा ठरू शकतो.
४. इच्छुकांची यादी: पक्षसंभाव्य चेहरे
काँग्रेस: संजय सरायकर, केतन ठाकरे, उमेश पिंपळे, अमर बागडे, विलास भालेकर, मुन्ना ढोणे, पद्मा उईके, अजय हट्टेवार, खेमचंद पटले, राजू वासनिक, श्याम सोनेकर, शत्रुघ्न महतो, राजेश उघाडे
भाजप: डॉ. परिणिता फुके, वर्षा ठाकरे, अश्विनी जिचकार, किसन गावंडे, रुतिका मसराम, घनश्याम चौधरी, बिपीन गिरडे, मायाताई इवनाते, विनोद कन्हेरे, योगेश पाचपोर, दत्ता खोडे
राष्ट्रवादी (शप): प्रजासत्ताक प्रकाश गजभिये, रश्मी जामदार
५. राजकीय वझीरचे विश्लेषण:
प्रभाग १३ चे राजकारण ‘आमदारांचे नेटवर्क विरुद्ध स्थानिक समस्या’ असे फिरणार आहे.
संधी: डॉ. परिणिता फुके यांनी जर निवडणूक न लढवण्याचा निर्णय घेतला, तर भाजपला नवा आणि तितकाच प्रभावी चेहरा शोधावा लागेल.
धोका: काँग्रेसमध्ये संजय सरायकर आणि केतन ठाकरे यांच्यातील अंतर्गत समन्वय निवडणुकीच्या निकालावर परिणाम करू शकतो.
निर्णायक फॅक्टर: फुटाळा तलाव आणि बॉटनिकल गार्डन परिसरातील ‘पर्यटन विकास’ विरुद्ध ‘बस्त्यांमधील दुरवस्था’ हा विरोधाभास प्रचारात महत्त्वाचा ठरेल.
निष्कर्ष:
प्रभाग १३ हा यावेळी नागपूरचा ‘नंबर १’ चा हॉट-सीट ठरणार आहे. इथे केवळ घोषणा चालणार नाहीत, तर ज्याचा ‘इलेक्शन मॅनेजमेंट’ वर हातखंडा असेल, तोच वझीर ठरेल
